«ТҮРКІСТАН – ЕР ТҮРІКТІҢ БЕСІГІ ҒОЙ!» АТТЫ РЕСПУБЛИКАЛЫҚ ӘДЕБИ БАЙҚАУДЫҢ ШАРТ...
«Iı-нің үстіндегі нүкте қайда кеткен?» дегендерге түсініктеме
3180
Жетілдірілген жаңа әліпби бойынша і «ı», и, й «і» болып таңбаланады. Бұл дұрыс шешім болды!
Біріншіден, латын графикасына көшудегі негізгі мақсаттардың бірі – диакритикалық таңбаларды барынша аз қолдану. Жаңа әліпбиде бірнеше әріп қана диакритикамен берілді. Олардың жиілігі төмен. Жиілігі жоғары ызың ш дауыссызына – (ş) седиль алынды. Ş әріпасты диакритикамен берілгендіктен, қолжазуға ыңғайлы.
Екіншіден, қазақ тілінде і – жіңішке қысаң дауысты дыбысының жиілігі и, й-лерден әлдеқайда жоғары. Жазу барысында артық ноқаттар қиындық тудыруы мүмкін. Яғни ноқатсыз ı өте қолайлы. Мысалы, ını, ıs, bılım, ılım.
Үшіншіден, и, й-лер бойынша шеттілдік сөздердің сыртқы белгілері (тұрпат межесі) өзгермейді, institut, kino, fabrika сияқты сөздер оңай танылады. И, й «титл (tittle)» деп аталатын нүктесі бар «і» болып таңбаланғаны дұрыс. Латын әліпбиін пайдаланушылар бұл әріпті і деп оқымайды. Яғни kino-ны кіно емес, кино деп оқиды.
Қуаныш Жұмабекұлы,
PhD, Ахмет Байтұрсынұлы атындағы Тіл білімі институтының ғылыми қызметкері
"Qazaq" газеті
ЖАҢАЛЫҚТАР
Қазақстанда медициналық диагностика мен емдеудің заманауи технологияларын енгізу арқылы балаларды ше...
ЖАҢАЛЫҚТАР
Атырауда 9 қаңтарда жоғалып кеткен 59 жастағы Талғат Назаровты іздеу жұмыстары ресми түрде аяқталды,...
Оқи отырыңыз
ЖАҢАЛЫҚТАР
Әдеби байқау жарияланды. Жүлде қоры - 2 600 000 теңге
ЖАҢАЛЫҚТАР
Бүгін – Астана күні
1998 жылы 6 мамырда атауы ресми түрде Астана болып өзгерген елордамызға бүгін 27 жыл толды. Ал, 2009...
ӘДЕБИЕТ
«Жетісу көктемі» жас әдебиетшілер форумының алғашқы күні аяқталды
«Рухани жаңғыру» бағдарламасының бір жылдығына орай Алматы облысы әкімдігінің қолдауымен...
ЖАҢАЛЫҚТАР
«Оның аты - Нұржан Нұрқабаев»: Аягөздегі офицер өлерінің алдында бастығына 213 мың теңге аударған
Марқұмның анасы Ботакөз Ысқақова ұлымен соңғы рет сөйлескенде не дегенін айтып берді. Анасының сөзі...
ЖАҢАЛЫҚТАР
Түркістан тарихы жайлы қызықты 10 дерек
Орта Азия мен Қазақстанның ең көне қаласы туралы не білеміз?Түркістан – Орта Азия мен Қазақста...
ЖАҢАЛЫҚТАР
Елімізде бір өңірде қар көшкіні болуы мүмкін
ШҚО-дағы таулы жерлерде қар көшкіні жүру қаупі бар, деп хабарлайды madeniportal.kz. Шығыс Қазақстан...
ЖАҢАЛЫҚТАР
Хасан Қасымбаев 12 жылға бас бостандығынан айырылды
Талғар аудандық соты қылмыстық топ жетекшісі ретінде белгілі Хасан Қасымбаевқа үкім шығарды, деп хаб...
ЖАҢАЛЫҚТАР
Алматыда жасөспірімнің қалтасындағы “пауэрбанк” жарылып кетіп күйіп қалды
Алматыда 16 жасар баланың қалтасындағы пауэрбанк жарылып, салдарынан бала ауруханаға түсті, деп хаба...