Алдағы күндері елорданың қоғамдық көлігінің жылжымалы құрамы 18 метрлік жаңа 40 автобуспен толықтыры...
Таңертең кофе ішудің ағзаға әсері: көпшілік біле бермейтін 5 дерек
Фото: ЖИ/MadeniPortal.kz
Көп адам таңын кофемен бастайды. Бірі сергектік үшін ішсе, енді бірі кофенің дәмін ұнатады. Алайда бұл сусынның ағзаға әсері көпшілік біле бермейтін бірнеше қызықты ерекшелікке байланысты.
1. Кофеин ұйқышылдықты уақытша басады
Ағзада күн бойы аденозин деп аталатын зат жиналады. Ол миға шаршағанымызды сездіруге қатысады. Ал кофеин аденозиннің рецепторларына әсер етіп, ұйқышылдықты уақытша азайтады. Сондықтан кофе ішкеннен кейін адам өзін сергек сезінуі мүмкін. Бірақ ол ағзаның шаршауын толық жоймайды.
2. Кофе кейбір адамдарда мазасыздықты күшейтеді
Кофеин тек сергектік беріп қоймайды. Оны көп мөлшерде тұтыну жүрек қағысының жиілеуіне, мазасыздыққа және қолдың дірілдеуіне әкелуі мүмкін. Әсіресе кофеинге сезімтал адамдар бұл әсерді бір шыны кофеден кейін де байқауы ықтимал.
3. Кофе темірдің сіңуіне әсер етуі мүмкін
Кофе құрамындағы полифенолдар тағамнан түсетін темірдің, әсіресе өсімдік тектес өнімдердегі темірдің сіңуін төмендетуі мүмкін. Сондықтан темір тапшылығы бар адамдарға кофені тамақпен бірге ішпей, тамақтан кейін біраз уақыт өткен соң тұтынған жөн.
4. Кофеин ағзада бірнеше сағат сақталады
Кофеиннің жартылай ыдырау кезеңі орта есеппен 4–6 сағатқа созылады. Демек, кешкі сағат 17:00-де ішілген кофенің бір бөлігі түнгі 21:00–23:00 аралығында да ағзада қалуы мүмкін. Бұл ұйқының сапасына әсер етеді. Дегенмен кофеиннің ағзадан шығу жылдамдығы әр адамда әртүрлі.
5. Кофенің әсері оны қашан ішетініңізге ғана емес, мөлшеріне де байланысты
Кейбіреулер кофе міндетті түрде оянғаннан кейін бірден ішілмеуі керек деп есептейді. Алайда кофені таңертең ішудің нақты бір ғана дұрыс уақыты бар екені ғылыми тұрғыдан дәлелденбеген. Ең маңыздысы — ағзаның реакциясын бақылау және кофеинді шамадан тыс тұтынбау.
АҚШ-тың Азық-түлік және дәрі-дәрмек сапасын бақылау басқармасы дені сау ересектер үшін тәулігіне 400 мг-ға дейінгі кофеин мөлшерін әдетте жағымсыз әсерлермен байланысты емес деп көрсетеді. Бірақ кофенің түрі мен көлеміне қарай кофеин мөлшері айтарлықтай өзгеруі мүмкін.
Егер кофе ұйқыңызды бұзса, жүрек қағысын жиілетсе немесе асқазаныңызда жайсыздық тудырса, оның мөлшерін азайтып, ішу уақытын өзгерткен жөн. Кофені дұрыс тұтыну үшін өз ағзаңыздың ерекшелігін ескеру маңызды.